image

თემა: ადამიანის სიყვარული ღვთისადმი


ჩვენი სიყვარული უფლისადმი

დაფიქრდი, საყვარელო, სამ სერიოზულ მიზეზზე, რომლებიც გვაქეზებენ, ან უკეთ, გვაიძულებენ, გვიყვარდეს უფალი. პირველი მათ შორის არის უფლის ბრძანება, გვიყვარდეს იგი; მეორე – ის, რომ იგი ყველაზე მეტადაა სიყვარულის ღირსი, და მესამე – მისი მოწოდება იმისკენ, რომ ჩვენ ჩვენი სიყვარულის გზით შეგვეძლოს, მივაღწიოთ მის ჩვენდამი სიყვარულსაც, რომელიც ხსნის უთვალავ მადლს. პირველი მცნებათა შორის არის სიყვარულის მცნება: "შეიყუარო უფალი ღმერთი შენი ყოვლითა გულითა და ყოვლითა სულითა შენითა. ეს არს დიდი და პირველი მცნებაი" (მთ. 22, 37-38). იგი იმიტომაა პირველი, რომ აღმსარებელია მთელი რჯულისა, ქრისტიანული ზნეობის საფუძველი და სრულყოფილებაა და ამიტომ თავკიდური ლოდი უნდა იყოს ქრისტიანთა გულებში. მოყვასის სიყვარული და ნებისმიერი სხვა სათნოება უფლის სიყვარულიდან მომდინარეობს. ნებისმიერი სათნოება, რომელსაც საფუძველში სიყვარული არ აქვს, სიძულვილზეა დაფუძნებული. სიყვარული პირველი სათნოებაა, რადგან იგი ყველა დანარჩენისაგან განსხვავებით ადამიანს თავისუფლებას ანიჭებს; ასევე, იმიტომ რომ, თუ ადამიანს სურს, შეუძლია დაუსრულებლად სრულ იქმნას მასში. იგი პირველია იმიტომ, რომ გვევლინება "უმაღლეს სიღრმედ", რომლის მიღწევაც კი შეუძლია ადამიანს. დაბოლოს, იგი პირველია იმიტომ, რომ არასდროს ექნება დასასრული, იგი მარადიულია; ამიტომ ბრძანა ასე პავლე მოციქულმა: "აწ ესერა ჰგიეს სარწმუნოებაი, სასოებაი, და სიყუარული, სამი ესე; ხოლო უფროის ამათსა სიყუარული არს" (კორ. 13,13).
    ახლა კი მოდით, ვიფიქროთ იმაზე, როგორ უნდა დავაფასოთ ეს სათნოება და როგორი ძალისხმევითა და ყურადღებით აღვზარდოთ იგი ჩვენში. თუ უფალმა იმისთვის გამოგვისყიდა, რომ გვიყვარდეს იგი, მაშინ ჩვენი ვალია, განუწყვეტლივ ვილოცოთ, რათა გვქონდეს უნარი, საქმეში გამოვავლინოთ ეს საუკეთესო სათნოებანი. და ამის შემდეგ, როდესაც მან გვამცნო, გვიყვარდეს იგი, როგორ შეგვიძლია, ყურადღება არ მივაქციოთ ამ მცნებას? და სხვა რისი, თუ არა ამ მცნების აღსრულებას ისურვებს ჯოჯოხეთში ტანჯული სული? რამეთუ, როგორც კი იგი ჯოჯოხეთში მოხვდება, მაშინ მტანჯველი და ყოვლისმშთანთქმელი ცეცხლი მსწრაფლ გადაიქცევა სიყვარულის ტკბილ ალად. ცოდვილები სწორედ იმიტომ იწვნევენ უდიდეს ტანჯვას, რომ არ უყვარდათ უფალი, როგორც მან დაგვიკანონა ჩვენ. ისინი არღვევდნენ მის მცნებებს და სწორედ ამით დაიჩრდილეს თავი უფლის სიყვარულისაგან. როგორც ამბობს წმიდა ისააკ ასური: "სიყვარულის შოლტით იშოლტებიან ტანჯულნი გეენიაში – ისინი, ვინც დაუძლურდნენ სიყვარულის საწინააღმდეგო ცოდვით, იტანჯებიან ისეთი საშინელი ტანჯვით, რომელიც ნებისმიერ სხვა, ყველაზე საშინელ ჭირზე მეტია" (სიტყვა 84-ე).
    უფლის გასაოცარი თავმდაბლობა შეგვიძლია დავინახოთ მცნებაში სიყვარულის შესახებ. უფალმა გვიბრძანა მისი სიყვარული ისე, თითქოს მას ესაჭიროება ჩვენი სიყვარული. ჩვენ კი იმდენად უგრძნობნი ვრჩებით, რომ ვერც კი ვამჩნევთ მის მადლმოსილებას. ჩვენ ორში ერთი უნდა ავირჩიოთ, მესამე არ მოგვეცემა – ან მადლიერებით მივიღოთ უფლის შემწველი სიყვარული აქაც და სამოთხეშიც, ან მასზე უარის თქმით მარად ვიწვოდეთ ჯოჯოხეთის ცეცხლში. ერთი ცეცხლი მაცხოვნებელი და სულის ჩამდგმელია, მეორე კი – მტანჯველი და მომაკვდინებელი. მაშ, რატომ არ შეგვიძლია ჩვენ – უგუნურებს, არ გავიგოთ ეს და რატომაა, რომ ღვთაებრივი სიყვარულის სულისჩამდგმელ ცეცხლს ჯოჯოხეთის მომაკვდინებელი კოცონი გვირჩევნია? სიყვარულზე, რომელსაც უფლის მიმართ უნდა განვიცდიდეთ, საუბარია შემდეგ სიტყვებში: "შვილნო ჩემნო, ნუ ვიყუარებთ სიტყვითა ხოლო, ნუცა ენითა, არამედ საქმითა ჭეშმარიტებითა" (იოან. 3,18). უფლისადმი სიყვარულს ნებისმიერი ადამიანისადმი სიყვარულზე მაღლა უნდა ვაყენებდეთ, როგორც დაწერილია: "სიყვარული სიკვდილივით მყარია" (ეკლ. 8,6).
    შევინანოთ, რომ აქამდე ვცოდავდით უფლის წინააღმდეგ და უფრო მეტად ცოდვისკენ ვიხრებოდით, ვიდრე – მისკენ. რისხვით განვაგდოთ ჩვენგან ასეთი უწმიდურება და შევიყვაროთ უფალი "მთელი სულით, მთელი სიმტკიცით და მთელი ჩვენი გონებით" და ვეცადოთ, არასდროს შემოვუშვათ ჩვენს გულში რაიმე ცოდვა. უფალი მრავალი საშუალებით გვაქეზებს სიყვარულისკენ – ან გვარიგებს, ან მარადიული ტანჯვით გვაშინებს – მაშ, მოდით ვილოცოთ, რათა მოგვეცეს ძალა მისი სიყვარულისა. ვთქვათ, ნეტარ ავგუსტინესთან ერთად: "შენ გვავალებ, გვიყვარდე, მაშ, მომეცი ის, რასაც მავალებ!"
    ჩვენ უფალი უფრო მეტად უნდა გვიყვარდეს, ვიდრე ნებისმიერი სხვა სიკეთე, რადგან მასში უხვადაა ყველა სხვა დანარჩენი სრულყოფილება: სილამაზე, სიბრძნე, სიწმიდე, ძლიერება, დიდება, მადლიერება, უსასრულობა, ცხოვრება, მშვიდობა, თავისუფლება, მეფობა, სამართლიანობა და ცხონება. ყველაფერი ეს არაა უფალი, მაგრამ არის უფალში. იგი უსასრულოდ მაღლაა ყოველივე ამათზე. როგორც წმიდა მაქსიმე აღმსარებელი ამბობს: "თვით ღმერთი უსაზღვროდ მეტად მიუწვდომელია, ვიდრე ის, რასაც იგი არსობრივად წარმოადგენს, ან ვიდრე ის, რაც მისთვის თვისობრივია".
    უფალს სურს, ჩვენი გულების საუკეთესო ნაწილში შევუშვათ იგი, რათა დავუკავშირდეთ იმ მადლს, რომლის შესახებაც სწორედ ახლა ვსაუბრობდით. თუკი აქამდე არ გვიყვარდა იგი – როგორც საჭიროა, მაშინ მოვინანიოთ ეს საქციელი, აღმოვფხვრათ ჩვენი დაუდევრობა და ყველაზე ღრმად შემოვუშვათ უფალი ჩვენს გულში. მაშინ შევძლებთ, შევიგრძნოთ მისი ღვთაებრივი სიყვარულის სიტკბო. გადავიხადოთ იმ დროის სანაცვლოდ, როცა არ გვიყვარდა უფალი, რადგან უკანმოუხედავად დავკარგეთ იგი და ნეტარ ავგუსტინესთან ერთად წარმოვთქვათ: "გვიან შეგიყვარე შენ, ასე უძველესი სილამაზე; გვიან შეგიყვარე, სამწუხაროდ! აღარ არის ის დრო, როდესაც არ მიყვარდი!" უფალი ადამიანთა გულებში ღვთაებრივი სიყვარულის ცეცხლის დასანთებად ჩამოვიდა ზეციდან ("ცეცხლისა მოვედ მიფენად ქუეყანასა ზედა და რაი მნებავს, რაითა აწვე აღეგზნეს!" (ლუკ. 12,49).
    მაშ, ვილოცოთ რათა მან გაანათლოს ჩვენი გონება იმის შესაცნობად, რომ მთავარია მისი სიყვარული, რამეთუ ჩვენ იმიტომ არ გვიყვარს, რომ არ ვიცით, როგორც თქვა ღვთიურმა და ღვთისმოყვარე ავგუსტინემ: "მარადიული სინათლე დაანთე ჩემს სულში, რათა შეგიგრძნო, შეგიცნო და შეგიყვარო!"
    უფლისადმი ასეთი სიყვარული ჰქონდა პავლე მოციქულს, რომელიც ამბობს: "ხოლო ცხოველ არღარა მე ვარ, არამედ ცხოველ არს ჩემთანა ქრისტე. ხოლო რომელი-ესე აწ ცხოველ ვარ ხორცითა, სარწმუნოებითა ცხოველ ვარ ძისა ღმრთისაითა, რომელმან შემიყუარა მე და მისცა თავი თვისი ჩემთვის" (გალ. 2,20). იგივეს გრძნობდა წმიდა ეგნატე ღმერთშემოსილი, როდესაც რომის ქრისტიანებს სწერდა: "მე მიყვარს იესო, რომელმაც თავი გასწირა ჩემთვის. რას მივაგებ მე უფალს მთელი ამ წყალობის ნაცვლად?" და კიდევ: "ჩემი სიყვარული ჯვარსეცვა. მსურს სასმელი, მსურს სასმელი მისი, ვინც უხრწნელი სიყვარული და მარადიული ცხოვრებაა".
    როგორ შეიძლება არ გიყვარდეს უფალი, როდესაც მან პირველმა შეგიყვარა შენ?! "ჩუენ გვიყუარს იგი, რამეთუ მან პირველად შემიყუარა ჩუენ" (1 იოან. 4,19). მან იმ სიყვარულით შეგვიყვარა, რომლითაც საკუთარი თავი უყვარს. მის ჩვენდამი სიყვარულს ყველაზე ნათლად ამტკიცებს ის, რომ მან თავისი მხოლოდშობილი ძის მსხვერპლით გამოგვიხსნა ჯოჯოხეთის სატანჯველთაგან და მათ ნაცვლად მოგვანიჭა თვისი მეუფების ბედნიერება: "რამეთუ ესრეთ შეიყუარა ღმერთმან სოფელი ესე, ვითარმედ ძეცა თვისი მხოლოდშობილი მოსცა მას" (იოან. 3,16).
    დაბოლოს, არ დაგვავიწყდეს, რომ არც ზეცაში, არც მიწაზე არაფერია უფლის ძის ღვთაებრივ სისხლზე უფრო ძვირფასი. იმისათვის, რომ ანგელოზთა ცხრა დასს ჰყვარებოდა, მას ერთი წვეთი სისხლიც კი არ დაუღვრია. ხოლო იმისათვის, რომ ჩვენ შეგვეყვარებინა იგი, უფალმა მთელი თავისი სისხლი დაღვარა. მაშ, როგორ არ უნდა გვინდოდეს, გვიყვარდეს იგი?! რაოდენი გაბოროტება იმალება ჩვენში, თუ ყოველი ამ მსხვერპლის შემდეგ, რომელიც უფალმა გაიღო ჩვენი გადარჩენისთვის, კვლავ გულგრილნი და უგრძნობნი ვრჩებით მის მიმართ?! მაშ, შევინანოთ მეუფისადმი ჩვენი სიცივე და უმადურება. და დაე, ამიერიდან ყველა ჩვენი მოქმედების მთავარი საფუძველი მისდამი სიყვარული იყოს. უფალი არის ჩვენი გულების უფალი, როგორც ამბობს დავითი: "ღმერთი გულისა ჩემისაი და ნაწილ ჩემდა არს ღმერთი უკუნისამდე!" (ფს. 72,26). მაშ, ნეტარ ავგუსტინესთან ერთად წარმოვთქვათ: "უფალო, მიიღე ჩემი მეხსიერება, ჩემი ჭკუა, ჩემი ნება. მომანიჭე გული, რომელიც იფიქრებს მხოლოდ იმაზე, რაც შენია; ფიქრი, რომელსაც შენ უყვარხარ; მეხსიერება – შენზე დაფუძნებული; გონება – შენზე მოფიქრალი".
image