სინანული - ციტატები, გამონათქვამები
სინანული - ციტატები, გამონათქვამები სინანული, გამონათქვამები, ციტატები
წმიდა იაკობის სინანული
წმინდა იაკობი წარმოშობით სპარსი იყო, ქრისტიანი დედ-მამის შვილი, რომლებმაც ღვთისმოშიშებით აღზარდეს და ქრისტიან ქალზეც დაქორწინდა. ის მეფის კარის დიდებული გახლდათ და ვალდებული იყო, რომელიღაც გზაზე მეფეს თან ხლებოდა. რამდენადაც ხელმწიფისთვის ხელსაყრელი გარემოებები შემოხვდათ, სპარსეთის მეფე ისტიგერდმა გადაწყვიტა, თავისი სამშობლოს ღმერთებისთვის მსხვერპლი შეეწირა. იაკობი, როგორც მეფესთან დაახლოებული დიდებული, მხოლოდ რიტუალის გულგრილი მაყურებელი ვერ დარჩებოდა, თანაც ისე, რომ საკუთარი რწმენა არ გაემჟღავნებინა და კერპებს მუხლი მოუყარა.
როდესაც მისმა დედამ და მეუღლემ მისი ამ საქციელის შესახებ შეიტყეს, შეძრწუნდნენ და დაუყოვნებლივ გაუგზავნეს შემდეგი შინაარსის წერილი: „ბედკრულო! ადამიანის საამებლად რატო უარყავი ღმერთი, ზეციური მეუფე? დროებით ცხოვრებას აამე და მარადიული, უკვდავი ცხოვრება დაიღუპე? ჭეშმარიტება სიცრუეში გაცვალე? ჩვენ ვტირით და ვქვითინებთ, რომ შენ მუხლი მოუყარე კერპებს და ქრისტე მაცხოვრის მკვლელებს მიემსგავსე, რომლებიც დასცინოდნენ ღვთაებრივ ვნებულს, მის წინ მუხლს იყრიდნენ და, იმავდროულად, ყვირიმალში ურტყამდნენ. გაფიცებთ, დაუბრუნდი სამყაროს შუამდგომელსა და გამომხსნელს და ამით აირიდებ თავიდან შურისმგებელი ღვთის მრისხანებასა და სიბრაზეს! მაგრამ თუ შენ, სიჯიუტით ან სიმორცხვის გამო არ შეწყვეტ კერპებისთვის შენი გულის მსხვერპლად შეწირვას, მაშ, იცოდე, უღირსო ძეო და მეუღლევ, რომ ჩვენ შენთვის აღარ ვიქნებით ის, რაც ადრე ვიყავით: შენი დანახვაც კი აღარ შეგვიძლია. ოდესმე მწარედ ინანებ, მაგრამ გვიან იქნება“.
მეუღლისა და დედის ამ წერილის წაკითხვაზე იაკობი შეშფოთდა, ღრმად ჩაფიქრდა და თვალებიდან ცრემლები წამოსცვივდა.
-ვაიმე! - ნაღვლიანად თქვა მან, - თუ დედაჩემი და ჩემი მეუღლე ასე გამიუცხოვდებიან, რა მეშველება მომავალ ცხოვრებაში, როდესაც უფალი მობრძანდება ცოცხალთა და მკვდართა გასაკითხად და თითოეულს მიაგებს საქმეთა მათთაებრ?
მან ხელმეორედ წაიკითხა მათი წერილი და წამოიძახა:
-გზააბნეულო! ევედრე შენს გამომხსნელს, რათა მოგიტევოს შენი საშინელი ცოდვა! ევედრე! ის მოწყალეა და არ სურს ცოდვილის სიკვდილი, არამედ სიხარულით მიიღებს სინანულს.
იმ დროიდან წმინდა იაკობი დღედაღამ, მაცხოვრის ჯვარცმის წინ გართხმული ტიროდა და ქვითინებდა; შემუსვრილი გულის ეს სინანული გრძელდებოდა მანამ, სანამ ეს ზოგიერთმა უწმინდურმა არ იხილა. მათ ქრისტიანთა მდევნელ მეფესთან დაასმინეს და მართალმა მოწამის გვირგვინი მიიღო.
აი, ჭეშმარიტი სინანულის მაგალითი! წმიდა იაკობი დედასა და მეუღლეს დაემორჩილა, ამა სოფლის სიამენი უარყო და კვლავ კერპების თაყვანისცემას სიკვდილი ამჯობინა. ჩვენ კი ყოველდღიურად გვესმის უფლის წინამორბედის სიტყვები: "შეინანეთ, რამეთუ მოახლოებულ არს სასუფეველი ცათა" - მუდამ ყურებში ვატარებთ, ზოგჯერ ვევედრებით კიდევაც, მაგრამ ეკლესიიდან გამოსვლის შემდეგ კვლავ ვეძლევით ამაო და ცოდვიან ცხოვრებას. ჩვენ ყოველწლიურად ვაღიარებთ ღვთის წინაშე შეცოდებებს; მაგრამ რისთვის ვაკეთებთ ამას? ალბათ, უმეტესწილად, მხოლოდ ჩვეულებით, ხშირად კი მხოლოდ და მხოლოდ იძულების გამო
ჭეშმარიტი სინანული
ძველ დროში ეგვიპტის ქალაქ ალექსანდრიაში ცხოვრობდა ერთი წარმართი ქალიშვილი, რომელიც მდიდარ მშობელთა გარდაცვალების შემდგომ მარტო დარჩენილიყო. ერთხელ თავის ბაღში სეირნობისას მან უცხო კაცი დაინახა, რომელსაც ხოს ტოტზე თოკი ჩამოება და თავის ჩამოხჩობას აპირებდა. შეძრწუნებულმა ქალიშვილმა შეჰყვირა:
-რას შვრები, თავს რად იღუპავ?
-თავი დამანებე! ჩემს გაჭირვებას ვერაფერი უშველის!
ქალიშვილი უცნობს შეევედრა, შენი უბედურობის ამბავი მითხარი და რითაც შემეძლება, დაგეხმარებიო.
როცა მისგან შეიტყო, რომ ამ სასოწარკვეთამდე დიდი ვალების გამო იყო და მევალეები მასა და მის ოჯახს საშინელ მდგომარეობაში აგდებდნენ, უბედური კაცი წაიყვანა, ბევრი ოქრო - მთელი თავისი ქონება მისცა და ასე გადაარჩინა.
გამოხდა ხანი და ქალი თავად ჩავარდა დიდ სიღატაკეში. რაკი არც ნივთიერი და არც ზნეობრივი შეწევნა არსაიდან ჩანდა, წარმართი ქალიშვილი სიძვის ცოდვაში ჩაეფლო. ასე იცხოვრა ერთი წელიწადი, შემდეგ მძიმედ დასნეულდა, გონს მოეგო და სინანულს მიეცა. უძლური ქალიშვილი მეზობლებს ევედრებოდა:
-ღვთის გულისათვის, იზრუნეთ ჩემს სულზე! მიდით პატრიარქთან, ევედრეთ, მომნათლოს და ქრისტიანი გამხადოს!
მაგრამ ის არავის შებრალებია. როცა საწყალი, უმწეო ქალიშვილი სრულიად მარტო დარჩა და დამწუხრებული საკუთარი თავისთვის ცრემლთა ღვრით ლოცულობდა, უფალმა თავისი მოწყალება გამოუცხადა - ანგელოზი მოუვლინა სწორედ იმ კაცის სახით, რომელიც ქალიშვილმა გადაარჩინა. ანგელოზი სარეცელზე მწოლიარე სნეულთან შევიდა და უთხრა:
-რატომ მწუხარებ ჩემო ქალბატონო?
ქალიშვილმა მიუგო:
-მინდა, ქრისტიანი გავხდე, მოვინათლო, მაგრამ არავის სურს, პატრიარქს ჩემს შესახებ შეატყობინოს.
-ნამდვილად გსურს ეს? - ჰკითხა ანგელოზმა.
-დიახ, ჭეშმარიტად, მთელი გულით მწადია ეს!
მაშინ უფლის ანგელოზმა უთხრა:
-სასოს ნუ წარიკვეთ! მე მოგიყვან მავან კაცებს, რომლებიც ეკლესიამდე მიგიყვანენ!
მართლაც, ორი ანგელოზი მოვიდა კაცების სახით და სნეული ეკლესიასთან მიიყვანეს. იქ ქალიშვილმა პატრიარქიც დაინახა, ბერებიც დიაკვნებთან ერთად და ნათელ-იღო მათგან ყოვლადწმიდა სამების სახელით.
ჰოი, ღმერთის საკვირველო მოწყალებავ! რამეთუ ეს მართლაც პატრიარქი და ღვთისმსახურნი კი არ იყვნენ, არამედ უფლის ანგელოზები, რომელთაც სნეული, მონანული ქალიშვილისთვის მათი სახე ჰქონდათ მიღებული!
როცა ეს ამბავი გაცხადდა, ყველამ შეიტყო უფლის უდიდეს მოწყალებაზე, რამეთუ სხვებმაც განცხადებულად იხილეს ანგელოზთა მიერ აღსრულებული ნათლისღების საიდუმლო.
მღვდელმთავარმა ქალიშვილს თავისთან მოუწოდა და უთხრა:
-ნუ დამიმალავ, შვილო, გულახდილად მითხარი, რა კეთილი საქმე გაქვს აღსრულებული ღმერთის წინაშე?
გულშემუსვრილმა ქალიშვილმა მიუგო:
-აბა, რა კეთილი საქმე უნდა ჰქონდეს აღსრულებული, მეუფეო, საძაგელ მეძავ ქალს? მხოლოდ ერთხელ უფალმა ერთი უბედური, მევალეებისგან გაწამებული კაცი მოიყვანა ჩემთან, რომელსაც თავის მოკვლა ჰქონდა გადაწყვეტილი; მე ფულით შევეწიე და გადავარჩინე - მთელი ჩემი ქონება მივეცი.
როგორც კი პატრიარქს ეს ამცნო, ყველა იქ მყოფის გასაკვირად ქალიშვილმა სული განუტევა. მაშინ ყველამ ღმერთი განადიდა და პატრიარქმა უფალს შეჰღაღადა:
-დიდ ხარ შენ, უფალო, შენს მოწყალებაში და სამართლიანია შენი მსჯავრი! დიდება შენ, რომელი უდიდეს სასწაულებს აღასრულებ
ანგელოზთა შეწევნა
ერთხელ ღირსმა მამა ნიფონტიმ ორი ანგელოზი დაინახა, რომელთაც კაცის სული ზეცად აჰყავდათ და არ დაუშვებდნენ, რომ დემონებს ის საჰაერო საზვერეებში გამოეცედათ და ექენჯნათ. დემონები - ჰაერის მეზვერეები - დრტვინავდნენ:
-რატომ არ გვაძლევთ ამ სულს, ეგ ხომ ჩვენია?
ანგელოზებმა მიუგეს:
-რაკი ყოველთვის ცრუობთ, არ გვჯერა თქვენი! მოვუწოდოთ ამ სულის მფარველ ანგელოზს, ჩვენ მას დავუჯერებთ, რადგან ის სიცრუეს არ იტყვის!
მფარველი ანგელოზი მოივლინა და ანგელოზებმა ჰკითხეს მას:
შეინანა ამ სულმა, თუ ცოდვებში შთაფლულმა დატოვა სხეული?
მფარველმა ანგელოზმა უპასუხა:
-ჭეშმარიტად, ეს კაცი ცოდვილი იყო, მაგრამ როცა დასნეულდა, ცრემლის ღვრით აღიარა ღმერთის წინაშე თავისი ცოდვები და ზეცად ხელებაპყრობილი უფალს შეწყალებას ევედრებოდა.
მაშინ ანგელოზებმა თავისთან დაიტოვეს ის სული, დემონები კი სირცხვილეულ იქმნენ. მაგრამ ისინი არ ისვენებდნენ და კვლავ დაიწყეს ღაღადი:
-მაშ, თუკი ეს ცოდვილი კაციც შეიძლებოდა, შეწყალებული ყოფილიყო, გამოდის, რომ ყველა, მთელი მსოფლიო ცხონდება და ჩვენი შრომა ამაოა!
-დიახაც, - უთხრეს ანგელოზებმა, - ყოველნი ცოდვილნი, რომელნიც თავმდაბლად, მორჩილად და ცრემლთაღვრით აღიარებდნენ თავიანთ ცოდვებს მოძღვრის წინაშე, უფლისგან შენდობას მიიღებენ, ხოლო რომელნიც სინანულის გარეშე ცოდვათა აღიარების გარეშე კვდებიან, იმათი მსაჯული - ღმერთია!
ამ სიტყვებით აღიყვანეს სული ზეციურ კარიბჭემდე და ცხოვნდა იგი
პატერიკი სინანულზე წმიდა სისოი დიდის ცხოვრებიდან
ერთხელ ძმებმა წმიდა სისოი დიდს ჰკითხეს:
-უკეთუ ვინმე ძმათაგანი დაეცა ცოდვით, საკმარისია მისთვის ერთი წელი სინანულისა?
-ეგ ძალზე მკაცრი სასჯელია, უპასუხა მან.
-ესეიგი, 6 თვე საკმარისია, რომ მიეტეოს?
-ესეც ბევრია.
-კი მაგრამ, 40 დღე ხომ მაინც სჭირდება მონანულ კაცს სინანულისთვის?
-40 დღეც ბევრია, რადგან მწამს, რომ თუ მონანული მთელი გულით შეინანებს, სამი დღეც კი საკმარისია იმისთვის, რომ ღმერთმა ყოველგვარი ცოდვები მიუტეოს, - უპასუხა ძმებს წმიდა სისოი დიდმა
უფლის კაცთმოყვარეობის ძალა
ერთი ბერი სიძვის ცოდვაში ჩავარდა: როდესაც სენაკში ბრუნდებოდა, ბოროტის შთაგონებით გაიფიქრა:
-ჯოჯოხეთის მარადიულ ცეცხლს ვეღარ გადავურჩები; რატომ დავბრუნდე სენაკში და რისთვის გავერიდო სოფელს?
მაგრამ ის მალევე მიხვდა, რომ ეშმაკი ამ ფიქრებით ცდილობდა, სასოწარკვეთილებაში ჩაეგდო და საბოლოოდ დაეღუპა. ბერმა საკუთარ თავს შეუძახა:
-საიდან მოდის ეს აზრები, თუ არა ბოროტისგან?
მან გაიხსენა, რომ არ არსებობს ცოდვა, რომელიც უფლის კაცთმოყვარეობას აღემატება. არ არის ცოდვა, რომელსაც ღმერთი არ აპატიებს, თუ კაცი გულწრფელად შეინანებს; რომ მხოლოდ ერთია მიუტევებელი ცოდვა: სულიწმიდის გმობა; რომ არ გჯერა უფლის კაცთმოყვარეობისა, უიმედობა და სასოწარკვეთა რომ დაგეუფლება - ეს არის სწორედ სულიწმიდის გმობა.
-არა, უთხრა მან საკუთარ თავს, - მე არ შემიცოდავს იმდენად, რომ ჩემი ცოდვები უფლის კაცთმოყვარეობას აღემატებოდეს.
ბერი სენაკში შევიდა და მხურვალე ლოცვასა და მარხვას მიეცა
სინანულის ცრემლები
XII ს-ის პირველ წლებში კიევო-პეჩორის ლავრაში ორი ბერი მოღვაწეობდა - იოანე და თეოფილე. ბავშვობის წლებიდან მათ მტკიცე მეგობრობა აკავშირებდათ. მონასტრის ყველა მცხოვრებისთვის ისინი ძმური სიყვარულის ყოველდღიური მაგალითი იყვნენ. მათ კუბოშიც არ სურდათ ერთმანეთთან განშორება და გამოქვაბულში ძმათა საფლავის მთხრელ მარკოზს სთხოვეს, მათ დასაკრძალად საერთო ადგილი მოემზადებინა.
ისე მოხდა, რომ თეოფილე მონასტერში არ იყო. ამ დროს იოანე ავად გახდა და სული უფალს მიაბარა. დაბრუნებულმა თეოფილემ მწარედ დაიტირა სულიერი ძმის გარდაცვალება, მაგრამ როდესაც დაინახა, რომ იოანე საძმო საფლავის, პირველ ადგილზე იწვა, აღშფოთდა.
-მარკოზ, გააპროტესტა თეოფილემ, - აქ რატომ დაასვენე? პირველ ადგილას მე უნდა ვყოფილიყავი, როგორც ასაკით უფროსი!
თავმდაბალმა და მოკრძალებულმა მარკოზმა შენდობა სთხოვა განრისხებულ შაოსანს, მიცვალებულს მიუბრუნდა და წყნარად უთხრა:
-ადექი ძმაო და უფროსს დაუთმე ადგილი!
და ჰოი, სასწაული, გამოქვაბულში მყოფმა ყველა ძმამ შიშით უმზირა, როგორ ადგა გარდაცვლილი და მეორე ადგილას გადაწვა. თეოფილე მეყსეულად მოეგო გონს. მან მწარედ შეინანა და შენდობა სთხოვა მამა მარკოზს, რაზეც ღვთის მოსაგრემ მიუგო:
-შენთვის უმჯობესი იქნებოდა, თეოფილე, რომ აქედან აღარ გახვიდე და დაწვე იმ ადგილას, რომელიც შურით მოითხოვე, მაგრამ ჯერ მზად არ ხარ, წადი და იბრძოლე ცხონებისთვის, რამეთუ მცირეოდენი ხნის შემდეგ შენც სამუდამოდ იქ მიხვალ.
გავიდა რამდენიმე წელი. მკაცრი მარხვისა და განუწყვეტელი სიფხიზლისგან თეოფილეს სხეული გამოეფიტა; განუწყვეტელი ტირილისგან მხედველობა დაკარგა. ამ დროს გარდაიცვალა ბერი მარკოზიც. მაშინ თეოფილემ კიდევ უფრო გააძლიერა მარხვა და გლოვა. იგი თიხის დიდ ფიალას იდგამდა წინ და მასში ტიროდა.
გარკვეული დროის შემდეგ იგი მთლიანად გაივსო ცრემლით, რის შემდეგაც ბერს კვლავ დაუბრუნდა მხედველობა. ლოცვის დროს ბერმა თეთრი ანგელოზი იხილა, რომელმაც უთხრა:
-ამ ფიალაში შენს მიერ დაღვრილი ყველა ცრემლი როდია, ნაწილი მე მოვაგროვე, როდესაც ლოცვის დროს შენს გვერდით ვიდექი; ეს ის ცრემლებია, რომლებსაც ხელითა და კაბით იწმენდდი, აი, ისინი ჩემს გრაფინშია. უფალმა გამომგზავნა, რათა სულ მალე მოსალოდნელი აღსასრული გახარო, შენ დატოვებ ამ სოფელს, და წახვალ მასთან, ვინც ბრძანა: "ნეტარ იყვნენ მგლოვარენი გულითა, რამეთუ იგინი ნუგეშინის-ცემულ იქმნენ" (მათე 5, 4).
ამ სიტყვებით ანგელოზმა თეოფილეს ფეხებთან დიდი ქილა დადგა, რომლიდანაც საოცარი კეთილსურნელება ამოდიოდა და გაქრა.
სულ მალე თეოფილეს სული ზეცაში ავიდა. შაოსანმა მღვდელმსახურებმა მისი სხეული მამა იოანეს გვერდით დაასვენეს. მოსაგრის უკანასკნელი ნების შესაბამისად. იღუმენმა ანგელოზის ქილიდან მისი შიგთავსი გარდაცვლილის სხეულზე გადმოასხა, რისგანაც გამოქვაბული გამოუთქმელი კეთილსურნელებით აივსო. ამის შემდეგ მას თავისი ფიალაც გადაასხეს - ცრემლები, რომლითაც თავისი სულის ფესვებს ასაზრდოებდა, რათა მასზე ზეციური ნეტარების ხე დაერგო
წმიდანთა ლოცვით მიტევებულიცოდვები
წმიდა ბასილი დიდის სიცოცხლეში კესარიაში ერთი წარჩინებული ოჯახის დედაკაცი ცხოვრობდა. იგი მრავალი ცოდვით იყო დაცემული, თუმცა ბასილი დიდის მიმართ ცხოველი რწმენა და რიდი ჰქონდა. ერთ დღეს მან ქარტა(ქაღალდი, ეტრატი) აიღო, მასზე თავისი ცოდვები დაწერა და ბასილი დიდს გადასცა, თან ტიროდა და ამბობდა:
-წმიდაო მამაო, ევედრე ღმერთს, აღხოცოს ჩემგან ყოველი ცოდვა, რომელიც აქ წერია.
წმიდა ბასილი დიდმა ქარტა საკურთხეველზე დადო და ლოცვა აღავლინა. დედაკაცის სარწმუნოებით, წმიდა მამის ლოცვითა და ღვთის კაცთმოყვარებით, ქალს ყველა ცოდვა მიეტევა, გარდა ერთისა, რომელიც უდიდესი იყო მის ცოდვათა შორის.
როდესაც ქარტა გახსნა და ნახა, რომ ერთის გარდა ყველა ცოდვა მისტევებოდა, ბასილი დიდს ფეხებში ჩაუვარდა და შეევედრა, ღვთისგან ამ ცოდვის მიტევებაც ეთხოვა. წმიდანმა მიუგო:
-ასულო, ვინც თავისი მოწყალებით შენი მრავალი ცოდვა აღხოცა, მასვე შეუძლია, განაქარვოს ეს ერთიც, რამეთუ იგი არის ის, რომელმაც თავს იდვა სოფლის ცოდვანი. თუ მოთმინებას გამოიჩენ, არა მხოლოდ ცოდვები მიგეტევება, არამედ მადლიც მოგეცემა. ახლა კი, ასულო, წადი უდაბნოში, ურაჰაის მთაზე, სადაც მოღვაწეობს წმიდა კაცი, ღვთის მადლით სავსე, სახელად ეფრემი. ეს ქარტა მას გადაეცი და შეევედრე, ცოდვა მოგიტეოს.
როგორც კი ქალს ღვთის წმიდა მოსაგრისგან ეს სიტყვები ესმა, სასწრაფოდ წმიდა ეფრემისკენ გაემართა და ის თავის სენაკში იპოვა. როდესაც წმიდა მამამ კარებზე კაკუნი გაიგონა, სულიწმიდით იგრძნო ქალის მდგომარეობა და გასძახა:
-განვედი ჩემგან, ჰოი, დედაკაცო, მე ვარ კაცი ცოდვილი.
დედაკაცმა მას ტირილით მოახსენა, რომ მასთან ბასილი დიდმა გამოგზავნა, რათა ევედროს ღმერთს, აღხოცოს მისგან ერთი ცოდვა და სთხოვა:
-ნუ დაგიმძიმდება, ევედრო ღმერთს ჩემი ცოდვის მიტევებისთვის.
წმიდანმა უპასუხა: ვინც შეძლო, შენთვის მრავალი ცოდვა ჩამოეშორებინა, მასვე შეუძლია ერთის მიტევებაც.
ამ სიტყვებით აკურთხა იგი, სასწრაფოდ კესარიაში ბასილი დიდთან დაბრუნებულიყო.
კესარიაში მობრუნებულმა ქალმა იხილა, რომ ბასილი დიდი გარდაცვ
ლილიყო და მარხავდნენ. დედაკაცმა ხმამაღლა გოდება დაიწყო, მიწაზე გორავდა და წმიდანს, როგორც ცოცხალს, საყვედურობდა.
-ვაი მე, ვაი მე, მონაო ღმრთისაო, რისთვის მომავლინე უდაბნოში, განა იმისთვის, რომ უკან ცარიელი გამოვბრუნებულიყავი? ღმერთმა გადმოგვხედოს ორივე, რადგან შეგეძლო, ჩემთვის გელოცა, ცოდვა მოგეტევებინა და ასე არ მოიქეცი.
მან ქარტა აიღო, წმიდანის სარეცელზე დააგდო და ირგვლივ მყოფებს ხმამაღლა უამბო წმიდანის საქციელი.
ამ დროს ერთმა მღვდელთაგანმა ქარტის გახსნა გადაწყვიტა, რათა გაეგო, რა ცოდვა ჰქონდა მას ასეთი დიდი. როცა ქარტა გახსნა, მასში ნაწერის კვალიც ვერ იპოვა. მაშინ მან დედაკაცს უთხრა, რომ ქარტა ცარიელი იყო.
ეს სასწაული წმიდა ბასილისა და ნეტარი ეფრემ ასურის ლოცვით, აგრეთვე დედაკაცის კეთილი სარწმუნოებით (რის გამოც მას ღმერთმა ყოველი ცოდვა მიუტევა) აღესრულა იმისთვის, რომ ყველას სცოდნოდა ღვთის ძალის მოქმედება მის წმიდანთა შორის
წმიდა იოანე მოწყალე, ალექსანდრიელი პატრიარქი
კვიპროსზე, ქალაქ ამათუნტში, ერთი დედაკაცი მივიდა წმიდა იოანესთან, რომელიც უკვე სასიკვდილო სარეცელზე იწვა. მის ფერხთით დაემხო და მწარედ აქვითინდა:
-წმიდა მამაო, იმდენად მძიმე ცოდვა მაქვს ჩადენილი, რომ სირცხვილის გამო ჩემს სულიერ მოძღვართან ვერ ვაღიარებ. მაგრამ, მამაო, თუკი შენ ინებებ, უფალი მომიტევებს, რადგან წმიდა წერილში ნათქვამია: "რაოდენი შეჰკრათ ქვენასა ზედა, კრულ იყოს იგი ცათა შინა; და რაოდენი განხსნათ ქვეყანასა ზედა, ხსნილ იყოს იგი ცათა შინა" (მათე 18, 18).
-შვილო, უკეთუ რწმენით ხარ მოსული, აღიარე ჩემ წინაშე შენი ცოდვა, რათა სულის კურნება მიიღო.
-ჰოი, მამაო, შენიც მცხვენია! - უპასუხა მან და კიდევ უფრო მწარედ ატირდა.
-მაშინ, თუ შენი ცოდვის აღიარება ჩემთანაც არ შეგიძლია, ფურცელზე მაინც დაწერე, დაბეჭდე და ისე გადმომეცი.
დედაკაცი ასეც მოიქცა, მაგრამ როდესაც შენდობისთვის მეორედ მივიდა, წმიდა იოანე აღსრულებულიყო და დაემარხათ კიდეც.
დედაკაცი დამწუხრდა, რადგან თავისი წერილის შესახებ არაფერი უწყოდ და სამი დღე წმიდანის საფლავთან ტირილსა და გოდებაში გაატარა. მესამე ღამეს მას გამოეცხადა წმიდა იოანე და ორი ეპისკოპოსი, რომლებიც იქვე იყვნენ დაკრძალულნი. წმიდანმა დედაკაცს ქაღალდი მიაწოდა და უთხრა:
როდემდე გინდა გააგრძელო ტირილი და შეგვაწუხო? ჩვენი მოსასხამები ცრემლით დაალტე; გამომართვი შენი წერილი და წადი.
დედაკაცმა თავისივე დაბეჭდილი ქაღალდი გამოართვა, გახსნა და წაიკითხა: ჩემი ერთგული იოანეს ლოცვით მიგეტევა შეცოდება შენი
მაცხოვნებელი ცხვირსახოცი
ბერძენი იმპერატორის, მავრიკიუსის დროს ფრიკიაში იყო ერთი გამძვინვარებული და სასტიკი ყაჩაღი. მისი დაჭერა ვერაფრით შეძლეს. ნეტარმა იმპერატორმა შეიპყრო მის შესახებ, თავისი ჯვარი გაუგზავნა და ბრძანა, გადაეცათ მისთვის, რომ ნურაფრის შეეშინდებოდა. ეს მისი ცოდვების შენდობას ნიშნავდა, იმ პირობით, რომ გამოსწორდებოდა. ავაზაკმა შეინანა, მეფესთან მივიდა, ფეხებში ჩაუვარდა და თავისი ცოდვები აღიარა. რამდენიმე დღის შემდეგ ის ავად გახდა და საავადმყოფოში დააწვინეს, სადაც ძილში საშინელი სამსჯავრო იხილა. გამოღვიძებულმა იბრძნო, რომ მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა გაუარესდა და აღსასრული მოახლოებული იყო. მან ტირილი დაიწყო და უფალს ვედრებით მიმართა:
-უფალო, ყოფლისმპყრობელო მეუფეო! უწინარეს ჩემსა შენ ჩემნაირი ყაჩაღი შეიწყნარე, გარდამოავლინე ჩემზე შენი უდიდესი წყალობა: შეიწყნარე სასიკვდილო სარეცელზე ჩემი ცრემლები, როგორც შეიწყნარე მეთერთმეტე ჟამის მუშაკნი, რომელთაც ღირსეული ვერაფერი ქმნეს წინაშე შენსა; ასევე შეიწყნარე ჩემი მწარე ცრემლებიც, განმწმიდე და მომიტევე. ამის შემდგომ ნუღარაფერს მოითხოვ ჩემგან; დროც აღარ მაქვს, მევალენი მიახლოვდებიან, ნუღარ გამოიძიებ ჩემს ცოდვებს და ნუღარ გამომცდი; ვერანაირ სიკეთეს ვერ ჰპოვებ ჩემში; წამომეწივნენ ჩემი უკეთურებანი, დასასრულს მივუახლოვდი; აურაცხელია ჩემი ბოროტებანი; და ვითარცა შეიწყნარე მოციქულ პეტრეს ცრემლები, ასევე მიითვალე ჩემიც და შენი გულმოწყალების ძალით აღხოცე ჩემი ცოდვები.
ასე აღიარებდა ცოდვებს ავაზაკი რამდენიმე საათის განმავლობაში და ბოლოს სული უფალს მიაბარა.
მისი გარდაცვალების ჟამს საავადმყოფოს მთავარმა ექიმმა ძილში იხილა: ავაზაკის სარეცელთან მოვიდნენ ეშმაკები სიებით, რომელშიც მისი მრავალრიცხოვანი ცოდვები იყო აღრაცხული. შემდეგ ორმა ბრწყინვალე ახალგაზრდამ სასწორი მოიტანა. ეშმაკებმა მის ერთ მხარეს დადეს ავაზაკის ცოდვების სია, რამაც სასწორი ერთ მხარეს გადახარა, მეორე კი ზევით აიწია. წმიდა ანგელოზებმა თქვეს:
-ნუთუ არაფერი გვაქვს?
-რა უნდა გვქონდეს? - შეეწინააღმდეგა ერთ-ერთი მათგანი, - როდესაც სულ რაღაც ათი დღეა, რაც მკვლელობას თავი დაანება?
მაგრამ შემდეგ გადაწყვიტეს, რაიმე სათნოება მოეძებნათ. ერთ-ერთმა მათგანმა ავაზაკის ცხვირსახოცი იპოვა, რომელიც მისი ცრემლებით იყო დასველებული და მეორეს მიმართა:
-ეს ცხვირსახოცი ნამდვილად მისი ცრემლებითაა დასველებული. დავდოთ იგი სასწორის მეორე მხარეს, მასთან ერთად კი ღვთის კაცთმოყვარეობა და ვნახოთ, რა მოხდება.
როგორც კი ცხვირსახოცი სასწორზე დადეს, მან მეყსეულად გადაწონა და გააწონასწორა სიების მხარე. ანგელოზებმა ერთხმად წამოიძახეს:
-ჭეშმარიტად ღვთის კაცთმოყვარეობამ გაიმარჯვა!
მათ ავაზაკის სული წაიყვანეს, ეშმაკები ატირდნენ და სირცხვილეულნი გარბოდნენ.
გამოღვიძებულმა მთავარმა ექიმმა საავადმყოფოს მიაშურა. როდესაც ავაზაკის სარეცელს მიუახლოვდა, მისი სული უკვე გასცლოდა სხეულს, რომელიც ჯერ კიდევ თბილი იყო. თვალებზე ცრემლებით დასველებული ცხვირსახოცი ეფარა. ექიმმა მის გვერდით მყოფთაგან შეიტყო ავაზაკის მიერ ღვთის წინაშე მიტანილი აღსარების შესახებ. მან აიღო ცხვირსახოცი, იმპერატორს მიუტანა და უთხრა:
-ხელმწიფეო! ვადიდოთ უფალი, რომელმაც შენი მეფობის ჟამს ავაზაკი აცხოვნა
მოწყალება ღმრთისა
ერთ-ერთი ქალაქის ეპისკოპოსს შეატყობინეს, რომ მისი მრევლის ორი გათხოვილი ქალი გარყვნილ ცხოვრებას ეწეოდა. ამ ცნობამ მღვდელმთავარი დიდად დაამწუხრა. იგი ეჭვებმა შეიპყრო, ვაითუ, სხვებიც ასე იქცევიანო და მხურვალე ლოცვა-ვედრებით მიმართა ღმერთს, ჩემი ეჭვები გაფანტე, სინამდვილე გამომიცხადეო.
მართლაც, იგი საღმრთო გამოცხადების ღირსი გახდა და ყოველივე ნათლად დაინახა: საშინელი ღვთაებრივი მსხვერპლშეწირვის შემდეგ, როცა ეკლესიაში მყოფი მორწმუნენი ერთიმეორის მიყოლებით ეახლებოდნენ წმიდა საიდუმლოებებს და ეზიარებოდნენ, ეპისკოპოსი თითოეულის პირისახეზე ცხადად ხედავდა მისი სულის მდგომარეობას. ცოდვილი კაცების პირისახე ჩაშავებული იყო, თითქოსდა მზისგან გარუჯულაო; ასეთებს თვალებიც წითელი, ჩასისხლიანებული ჰქონდათ. სხვა მორწმუნეებს ნათელი პირისახე ჰქონდათ, ხოლო შესამოსელი - თოვლივით სპეტაკი. უფლის სხეული პირველთ მის მიმღებთ დასწვავდა და შემუსრავდა, სხვებს კი ნათელს ანიჭებდა, სხივმფინარებად აქცევდა : ბაგეებში შესული მთელს სხეულში გადაღვრიდა ნათელს. ამ კაცებს შორის მეუდაბნოე ბერებიც იყვნენ და ერში მცხოვრები დაქორწინებულნიც. მამაკაცთა შემდეგ საღმრთო საიდუმლოს ქალები მიეახლნენ. მათ შორისაც დაინახა ეპისკოპოსმსხვება ზოგნი ჩაშავებული სახეებითა და წითელი, ჩასისხლიანებული თვალებით, სხვები კი - ნათელი და სპეტაკი სახეებით. სხვა ქალებთან ერთად ის ორნიც მოვიდნენ, რომელნიც შესმენილნი იყვნენ ეპისკოპოსის წინაშე. ამიტომ მათ იგი განსაკუთრებულად დააკვირდა. როცა ისინი ქრისტეს საიდუმლოს მიეახლებოდნენ, მღვდელმთავარმა დაინახა, რომ მათი სახეები ნათელი და წმიდა, ხოლო შესამოსელნი - არაჩვეულებრივი სისპეტაკისა იყო.
გაოცებული ეპისკოპოსი იმ დღეს კვლავ ლოცვად დადგა ღმერთის წინაშე და ევედრა, გამოცხადებაში ნანახი განმიმარტეო. მაშინ მის წინაშე უფლის ანგელოზი წარდგა და უბრძანა, რაც სურდა, ეკითხა. წმიდაეპისკოპოსმა უმალვე იმ ორი დედაკაცის შესახებ ჰკითხა:
-სამართლიანად იქნენ ისინი შესმენილნი ჩემს წინაშე?
ანგელოზმა მიუგო, რომ ყოველივე, რაც მათ შესახებ აუწყეს წპისკოპოსს, სიმართლე იყო. მაშინ მღვდელმთავარი ანგელოზს შეეპასუხა:
-თუ ასეა, როგორღა გაბრწყინდნენ მათი პირისახენი ზიარების დროს, როგორღა ემოსათ ნათელი მოსასხამები და როგორ გამოდიოდა მათგან დიდი ნათელი?
ანგელოზმა უთხრა:
-იმიტომ, რომ მათ თავიანთი საქციელი შეინანეს და განეშორნენ მას. სინანულის ცრემლებით, სულთქმითა და აღსარებით ღვთაებრივი მადლის მიღების ღირსნი გახდნენ. ამასთან, მათ აღთქმაც დადეს, რომ თუ უწინდელი ცოდვების შენდობას მიიღებდნენ, საკუთარ თავს მანკიერად მოქცევის უფლებას არასდროს მისცემდნენ. ამისთვის ისინი ღვთაებრივი ცვლილების, ცოდვათა მიტევების ღორსნი გახდნენ, და მას აქეთ თავშეკავებულად, კეთილმსახურებითა და ღვთისმოშიშებით ცხოვრობენ.
ეპისკოპოსი დიდად გაკვირვებული იყო არა იმდენად ამ დედაკაცთა ფერიცვალების გამო (რამეთუ ეს მრავალთა თავსაც ხდება სინანულის საიდუმლოს ძალით), რამდენადაც ღვთის უსაზღვრო მოწყალებით, რომელმაც არა მხოლოდ იხსნა ისინი საუკუნო სატანჯველისგან, არამედ საღმრთო მადლის ღირსნიც გახადა.
ანგელოზმა მღვდელმთავარს უთხრა:
-სამართლიანია შენი განკვირვება, როგორც კაცისა! მაგრამ უფალი ღმერთი ჩვენი, თავისი ბუნებით სახიერი და მოწყალეა. ყველას, ვინც ცოდვიან ქმედებებს მიატოვებს და თავის შემოქმედს სინანულით მიეახლება, აღსარების მეშვეობით თავს არა მხოლოდ საუკუნო ტანჯვისგან იხსნის, არამედ დიდება-პატივის ღირსადაც შექმნის. ღმერთმა ისე შეიყვარა სამყარო, რომ თავისი მხოლოდშობილი ძეც მისცა მას. ძემ ღმრთისა, როცა ადამიანები მისი მტრები იყვნენ, ინება, მომკვდარიყო მათთვის; მით უფრო გაათავისუფლებს მათ ჯოჯოხეთის სატანჯველისგან, როცა ისინი მის სასხლეულებლად იქცნენ და თავიანთი შეცოდებისთვის სინანული მოაქვთ. იგი ნეტარებით ტკბობას მიანიჭებს მათ, რომელიც თავად განუმზადებია მათთვის. უწყოდე, რომ ვერანაირი კაცობრივი შეცოდება ვერ სძლევს ღმერთის მოწყალებას, თუკი ადამიანები სინანულითა და კეთილი საქმეებით განიწმენდენ უწინ ჩადენილ ცოდვებს. ყოვლადსახიერმა ღმერთმა უწყის თქვენი, კაცთა მოდგმის უძლურება, ვნებათა სიძლიერე, ეშმაკის ძალა და მზაკვრობა. იგი ადამიანებს, ვითარცა თავის ძეებს, ცოდვაში შთავარდნას შეუნდობს, მრავალმოთმინედ მოელის მათ გამოსწორებას. როცა ისინი მოიქცევიან და უფალს ევედრებიან, მისი სახიერება მოწყალედ მოხედავს ხოლმე მათ უძლურებას, ტანჯვისგან ათავისუფლებს და მართალთათვის განმზადებულ სიკეთეთ მოჰმადლებს.
მაშინ ეპისკოპოსმა ანგელოზს ჰკითხა:
-გევედრები, განმიმარტე იმ სახეების მნიშვნელობა, რომლებსაც სხვადასხვაგვარად შემცოდე პირები იღებენ!
ანგელოზმა მიუგო:
-ისინი, ვისაც ნათელი და სიხარულით აღსავსე სახეები აქვთ, თავშეკავებით, უბიწოებითა და სიმართლით ცხოვრობენ, თავმდაბალნი, თანამლმობნი და მოწყალენი არიან. ისინი კი, რომელთაც ჩაშავებული სახეები აქვთ, სიძვა-მრუშობასა და სხვა უსჯულოებათ არიან მიცემულნი; ვისაც თვალები წითელი და ჩასისხლიანებული აქვს, ისინი გაბოროტებასა და უსამართლობაში ცხოვრობენ; მათ უყვართ მოტყუება, მზაკვრობა, - ესენი ღვთის მგმობნი და კაცის მკვლელნი არიან.
ბოლოს უფლის ანგელოზმა დასძინა:
-შეეწიე ყველა იმათ, ვისთვისაც ცხონება გსურს! იმიტომაც იქნა შესმენილი შენი ლოცვა, რომ ღვთაებრივი ჩვენებით განათლებულმა, შენს მოწაფეებს ცოდვები განუმარტო; რომ სწავლა-დარიგებებითა და შეგონებებით გამოასწორო, სინანულის მეშვეობით მიძღვანო ისინი მათთვის მომკვდარ და მკვდრეთით აღმდგარ უფალ იესო ქრისტეს. შენი ძალებით, გულმოდგინებითა და უფლის სიყვარულით იზრუნე ყოველი მათგანისთვის, რათა თავიანთ ცოდვათაგან ღმერთისკენ მოიქცნენ; განცხადებულად უთხარი მათ, თუ რომელ ცოდვებს არიან დაქვემდებარებულნი; დაარწმუნე, რომ სასოწარკვეთას ნუ მიეცემიან და ცხონების იმედს ნუ დაკარგავენ! როცა ღმერთს სინანულს შესწირავენ და მისკენ მოიქცევიან, თავიანთი სულებისთვის ხსნას მიიღებენ და მომავალ სიკეთეთა სიუხვეს ეწევიან, ხოლო შენ უფალს მიბაძე, რომელმაც ზეცა დატოვა და ადამიანთა ხსნისთვის ქვეყნად მოვიდა, და უდიდეს ჯილდოს მიიღებ