წმ. მაქსიმე აღმსარებელი - ციტატები, გამონათქვამები
წმ. მაქსიმე აღმსარებელი - ციტატები, გამონათქვამები წმ. მაქსიმე აღმსარებელი | გამონათქვამები
62. პატივმოყვარეობა ფარული ღვაწლით აღიკვეთება, ამპარტავნობა კი ჯეროვნად აღსრულებული საქმეების ღვთისადმი მიწერით.
61. ღვთის შემეცნების ღირსქმნილსა და ჭეშმარიტად მის სიტკბოს ზიარებულს, სძულს ყოველგვარი სიამე, რომელიც გულისთქმის ძალისაგან წარმოიქმნება.
პატივმოყვარეობა - როგორც ამპარტავნების მშობელი
60. პატივმოყვარეობა ამპარტავნობას შობს, რომელიც ზოგჯერ უარყოფილია, ზოგჯერ კი შეწყნარებული. მისი უარყოფისას საკუთარ თავზე დიდი წარმოდგენა გვექმნება, ხოლო შეწყნარებისას ქედმაღლობის გრძნობა გვეუფლება.
59. როცა სულს ყველა უწმინდური ვნება დაეუფლება, მისგან პატივმოყვარეობის გულისთქმას განდევნის, ხოლო გამარჯვების შემთხვევაში მას სულში შესვლის საშუალებას აძლევს.
თემა: ვნებები, პატივმოყვარეობა, დიდებისმოყვარეობაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
ამპარტავნების შესახებ
58. როცა რომელიმე უწმინდურ ვნებას, მაგალითად, ნაყროვანებას ან მრუშობას, ან ანგარებას დაამარცხებ, მაშინვე თავს პატივმოყვარეობის გულისთქმა დაგესხმება. ხოლო როცა მას დაამარცხებ, ამპარტავნობის გულისთქმა დაგძლევს.
ბრძენსა და უგუნურს გონებას შორის განსხვავება
57. როგორც ხორციელ მშობლებს უყვართ თავიანთი შობილი, ასევე გონებაც, ბუნებრივია, თავის აზრებს ეჯაჭვება და, როგორც მიკერძოებულ მშობელს თავისი შვილი ყველაზე ზრდილი და განვითარებული ჰგონია, სინამდვილეში კი ის, შეიძლება, სხვებზე უარესიც იყოს, ასევე უგუნურ გონებასაც თავისი აზრები ყველაზე ბრძნულად ეჩვენება, თუმცა კი, შეიძლება, ისინი ყველაზე სულელური იყოს. ბრძენს კი ასეთად არ მიაჩნია თავისი აზრები, მაგრამ მაშინაც კი, როცა მათი ჭეშმარიტება და სიკეთე უდასტურდება, მით უფრო არ ენდობა საკუთარ მსჯავრს, არამედ ბრძენთ აქცევს თავისი აზრებისა და განსჯის მსაჯულად, "ცუდად ხომ არ ჰრბიოდა და ჰრბის" (გალ.2.2) და მათგან იღებს დასტურს.
თემა: სიბრძნე, რჩევის მიღება, განსჯაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
თავმოყვარეობა - ყველა სხვა ვნების დასაწყისი
56. ყველა ვნების დასაწყისი თავმოყვარეობაა. ხოლო დასასრული - ამპარტავნობა. თავმოყვარეობა სხეულის განუსჯელი სიყვარულია, მისი აღმკვეთი ყველა მისგან წარმოქმნილ ვნებას აღკვეთს.
თემა: ამპარტავნება, ქედმაღლობა, სხეული, ვნებებიავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
თავმოყვარეობის შესახებ
55. თავმოყვარეობა, როგორც არაერთგზის თქმულა, ყველა ვნებიანი გულისთქმის მიზეზია, რამეთუ მისგან სულის გულისთქმის ნაწილის სამი უმთავრესი გულისთქმა წარმოიქმნება: ნაყროვანება, ვერცხლისმოყვარეობა და პატივმოყვარეობა. ნაყროვანებას სიძვის გულისთქმა მოჰყვება, ვერცხლისმოყვარეობას - ანგარებისა, პატივმოყვარეობას - ამპარტავნობისა, სხვა დანარჩენი კი, მაგალითად; მრისხანების, გულღვარძლიანობის, სასოწარკვეთის, შურის, ცილისწამებისა და სხვა გულისთქმანი, აღნიშნული სამის შედეგია. ეს ვნებები მძიმე ლოდივით აწვებიან გონებას, ნივთიერ საგნებზე აჯაჭვავენ და მიწისაკენ მიდრეკენ მას, რადგან გონება თავისი ბუნებით ცეცხლზე უფრო მსუბუქი და ფაქიზია.
საკუთარი ცოდვების დავიწყების შესახებ
54. ვინც დაინტერესებულია სხვისი ცოდვებით, ან ეჭვის საფუძველზე განიკითხავს ძმას, მას ჯერ კიდევ არ ჩაუყრია სინანულის საძირკველი და არ გარჯილა, შეეცნო საკუთარი ცოდვები, რომლებიც, მართლაც რომ, უმძიმესი ტვირთია და არ უწყის ადამიანმა, თუ რატომ არის "გულფიცხი, ამაოების მოყვარული და სიცრუის მაძიებელი" (ფს.4.3). იმიტომ, რომ, უგუნური და ბნელში მოარული, თავის ცოდვებს ივიწყებს და მხოლოდ ეჭვების საფუძველზე ფიქრობს სხვის ნამდვილ თუ წარმოსახულ ცოდვებზე.
53. განა არ უნდა შეძრწუნდეს, შეშფოფდეს და გაოგნდეს გონება, როცა "მამა ღმერთი არავის ჰსჯის, არამედ მთელი მსჯავრი მისცა ძეს" (იოან.5,22), ძე კი გვეუბნება;"ნუ განიკითხავთ, რათა არა განიკითხნეთ" (მათ.7.1), "ნუ განიკითხავთ და არა განიკითხნეთ" (ლუკ.6.37), მსგავსად ამისა, მოციქული ამბობს "ნაადრევად ნუ განიკითხავთ, ვიდრე არ მოვა უფალი" (1 კორ.4,5), და კიდევ:"რომლითაც სხვას განსჯი, შენსავე თავს განსჯი" (რომ.2,1); მაშინ, გეკითხებით, როცა ეს ასეა, ადამიანები თავს რატომ ანებებენ საკუთარ ცოდვებზე ტირილს, ძე ღმერთს ართმევენ განსჯის უფლებას და თვითონ, თითქოსდა უცოდველნი, სჯიან და ასამართლებენ ერთმანეთს? ცა მრისხანებს ამის გამო და მიწა ირყევა, მათ კი, გრძნობადაკგრგულთ, არ რცხვენიათ ამისა!