წმ. მაქსიმე აღმსარებელი - ციტატები, გამონათქვამები
წმ. მაქსიმე აღმსარებელი - ციტატები, გამონათქვამები წმ. მაქსიმე აღმსარებელი | გამონათქვამები
31. დემონები საბაბს სულში არსებულ ვნებათაგან იღებენ, რათა ჩვენში ვნებიანი გულისთქმანი აღძრან. შემდეგ მათი მეშვეობით გონებას ამარცხებენ და აიძულებენ, რომ ცოდვის წადილით დაეცეს. უკვე ამაში დამარცხებული გონება გულისხმისყოფით ცოდვამდე მიჰყავთ, ხოლი ამის შემდეგ მას, როგორც ტყვეს, თავად ცოდვილ საქმეებსაც აღასრულებინებენ. ბოლოს, ყოველივე ამის შემდეგ, როცა გულისთქმებით სულს გააპარტახებენ, მათთან ერთად, უკან იხევენ. გონებაში რჩება მხოლოდ კერპი (წარმოსახვითი სახე) ცოდვისა, რომლის შესახებაც უფალი ამბობს: "იხილოთ საძაგელი იგი მოოხრებისა, მდგომარე ადგილსა წმიდასა" (მათ.24,15). მკითხველი, მიხვდება, რომ წმინდა ადგილი და ღვთის ტაძარი არის ადამიანის გონება, რომელშიც დემონებმა ცოდვის კერპი დადგეს, რადგან იგი ვნებიანი გულისთქმებით მოაოხრეს. უფლის ნათქვამი რომ ისტორიულად აღსრულდა, ვფიქრობ, ამაში ყველა დარწმუნდება, ვინც იოსებ ფლავიოსს წაიკითხავს. სხვათა შორის, ზოგი ამბობს, რომ ანტიქრისტეს დროსაც იგივე მოხდება.
თემა: ვნებები, აზრები, ზრახვები, გულისსიტყვები, გონებაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
30. ვინც სიყვარულში სრულყოფილია და უბიწოების მწვერვალს მიაღწია, არ განასხვავებს თავისას და სხვისას, ერთგულსა და ორგულს, მონასა და აზნაურს, თვით მამრობითსა და მდედრობით სქესსაც კი, არამედ, ვნებათა სიმძლავრეზე ამაღლებული, მხოლოდ ერთადერთს, ადამიანის ბუნებას ხედავს, ყველას თანაბრად უცქერის და ყველასადმი თანასწორადაა განწყობილი. მასში არც იუდეველია, არც ელინი, არც მამრობითი სქესია, არც მდედრობითი, არც მონაა და არც აზნაური, არამედ ყველგან და ყველაფერში ქრისტეა.
თემა: სიყვარული მოყვასისადმი, ღვთის ყველგანმყოფობაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
29. როცა უფალი ამბობს, რომ "მე და მამა ერთი ვართ", ამით ბუნების ერთობას აღნიშნავს; ხოლო, როცა ამბობს, რომ "მე მამაში ვარ და მამა ჩემშია", მაშინ ჰიპოსტასის განუყოფლობას გვიჩვენებს. ამრიგად, ტრითეოტები (სამღმერთიანელები), გამოყოფენ რა ძეს მამისაგან, ორივე მხრიდან უფსკრულში ცვივდებიან: ან ძეს აღიარებენ მამის თანაარსად, მაგრამ მას მამისაგან გამოყოფენ და იძულებულნი არიან, თქვან, რომ ძე მამისაგან არ შობილა და ამგვარად ერესში ცვივდებიან, აღიარებენ სამ ღმერთსა და სამ საწყისს; ანდა აღიარებენ, რომ ძე მამისაგანაა შობილი, ძის მამისაგან გამოყოფით, აუცილებლობიდან გამომდინარე უშვებენ, რომ ძე მამის თანაარსი არაა და ჟამთა მეუფეს ჟამიერებას უქვემდებარებენ. გრიგოლი დიდის სწავლებით, გვმართებს, ვაღიაროთ ერთარსება ღმერთი და სამი ჰიპოსტასი, თითოეული თავისი კუთვნილი თვისებების მიხედვით, რამეთუ მისივე სწავლებით, სამება იყოფა, მაგრამ განუყოფელია, ერთდება, მაგრამ ცალ-ცალკეა. საოცარი დაყოფა და ერთობაა!
თემა: ყოვლადწმინდა სამება, ღმერთი, უფალი იესო ქრისტეავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
28. ძლიერია ის კაცი, ვინც ცოდნასა და ქმედებას ერთმანეთს უკავშირებს, რამეთუ მაშინ ის ავხორცობას აშთობს და გულისწყრომას ამცირებს, ხოლო ამით გონებას ფრთოვანყოფს და უფალთან ჰგიებს.
თემა: მრისხანება, გაღიზიანება, გულისწყრომა, გონებაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
27. როცა გსურს, ღვთისმეტყველებდე, ნუ ეძიებ იმას, რასაც თავისთავად ღმერთი წარმოადგენს, რამეთუ ამას არა მარტო ადამიანურის, არამედ თვით იმ არსებათა გონებაც კი ვერ ჰპოვებს, რომელნიც ღვთის შემდეგ დგანან. შენ შეძლებისდაგვარად დაინახე ის თვისებები, რითაც ღმერთა მოცული: მარადიულობა, დაუსაბამობა, გარეშემოუწერელობა, სიკეთე, სიბრძნე, ყოველთა შემწეობა, ყოვლადმზრუნველობისა და ყველა არსების განსჯის ძალა. კაცთა შორის უკვე ღვთისმეტყველია ის, ვინც ოდნავ მაინც ხედავს ამ თვისებებს.
თემა: ღმრთისმეტყველება, ღმერთიავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
26. გონება, რომელიც მართებულ ღვაწლმოსილ ცხოვრებას ეწევა, კეთილგონიერებაში აღწევს წარმატებას, ხოლო, როცა მართებულად ჭვრეტს, - ცოდნაში. პირველი, ამ კუთხით მოღვაწეს, სიკეთისა და ბოროტების გარჩევის უნარს ანიჭებს. მეორე, თავის თანაზიარს, უხორცო და ხორციელ არსებათა თვისებების შეცნობის უნარით აჯილდოებს. ღვთის მეტყველების მადლს კი გონება მიშინ მოიპოვებს, როცა, სიყვარულით ფრთოვანქმნილი, ყოველივე ზემოაღნიშნულს გადაიფრენს და, ღმერთთან ყოფნას მიწეული, ღვთის თვისებებს სულით განჭვრეტს, რამდენადაც ეს ადამიანის გონებას ძალუძს.
თემა: ღმრთისმეტყველება, ღვაწლი, განათლება - ცოდნა, ღვთის შემეცნებაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
25. თავშეკავებულობის ჯილდოა უბიწოება, რწნმენისა- ცოდნა. უბიწოება შობს განსჯის უნარს, ხოლო ცოდნა - ღვთის სიყვარულს.
24. უფლის ყველა სიტყვა შემდეგ ოთხ რამეს მოიცავს: მცნებებს, დოგმატებს, მუქარასა და აღთქმას. და ჩვენ ყოველივე ამათ გამო ვიტანთ ცხოვრების მთელ სიმკაცრეს: მარხვას, მღვიძარებას, შიშველ მიწაზე წოლას, უსახსრობას, მორჩილებაში შრომას, წყენას, შეურაცხყოფას, წამებას, სიკვდილს და ყოველილვე ამათ მსგავსს. "რათა არა იტყოდის პირი ჩემი საქმესა კაცთასა, სიტყვათათვის ბაგეთა შენთასა მე დავიცევ გზანი ფიცხელნი" (ფს. 16, 4)
23. ზოგი ვნებათაგან თავს იკავებს ადამიანური შიშის გამო, ზოგიც პატივმოყვარეობიდან გამომდინარე, ზოგი თავშეკავებულობის გამო, ხოლო ზოგი ღვთის განგებით თავისუფლდება ვნებათაგან.
თემა: ვნებათაგან განთავისუფლებაავტორი: წმ. მაქსიმე აღმსარებელი
წყარო: ოთხი ასეული თავი სიყვარულის შესახებ
22. დემონები უძლურდებიან, როცა მცნებათა აღსრულების შედეგად ჩვენში ვნებანი მცირდებიან; იღუპებიან, როცა სულის უბიწოების გამო სავსებით განიდევნებიან მისგან, რადგან მასში ისეთს ვერაფერს ნახულობენ, რის გამოც შეძლებდნენ იქ დარჩენასა და მის წინააღმდეგ ბრძოლას. ეს იმას ნიშნავს, რომ "მოუძლურდნენ და წარწყმდენ პირისაგან შენისა" (ფს.9.4)