სინანული - ციტატები, გამონათქვამები
სინანული - ციტატები, გამონათქვამები სინანული, გამონათქვამები, ციტატები
სინანულიც ხშირად არასწორად, მცდარად გვესმის. ზოგს სინანული მარტო ცოდვების აღიარება ჰგონია. ეს აღიარებაა და არა სინანული. თუ აღსარებას სინანული არ ახლავს, ცოდვების აღიარებას არანაირი მნიშვნელობა არ აქვს, არაფრის მომცემია.
სინანულიცა ძმანო და სინანულიც. არის სინანული საკუთარი ნებით, ე.ი. შეგნებული და არის სინანული უნებლიე, შეუგნებელი. უნებლიე სინანულია, როცა მაგალითად, კაცი მხნეობისას ფეხებს არ ასვენებდა უწესო საქმეებისაგან და შემდეგ, როცა უძლურდება და ფეხები უმძიმდება, ვეღარ ახერხებს ბოროტ საქმეთათვის მოძრაობას; ხელი არ ცხრებოდა შფოთისა და ბრძოლებისაგან და შემდეგ უძლურებაში აღარ ძალუძს მოქმედება მათი; თვალები მისი დავსებული იყო შურისაგან, ახლა კი, როცა სინათლე წაერთვა, ცუდად იცრემლება; ენა მისი ბილწსიტყვაობასა და გინებში იყო დაღლილი, სიბერისას კი ჩიფჩიფით იწყებს მეტყველებას; თვითონ აღარ შეუძლია ადგომა-დაჯდომა და სიარული და რწევითა და ბარბაცით იწყებს რონინს. სად არის ძმანო, აქ სინანული? ეს ხომ იძულებითი მდგომარეობაა სიბერით გამოწვეული და არა შეგნებული სინანული ცოდვებისათვის?
ამიტომ იჩქარეთ და შეინანეთ საყვარელნო! ნუ გადასდებთ სინანულს მომავლისათვის, რადგან არ ვიცით სიკვდილი როდის მოგვაკლითხავს. მონანიებისათვის ადრე არასოდეს არ არის, დაგვიანებულს კი ვეღარაფრით უშველი.
სინანული ესე არს მარგებელი: რაჟამს ცოდვილი ადრე მოეგოს თავსა თვისსა და გონებათა თვისთა, განიხილვიდეს და შესტირებდეს ნაცოდავთა თვისთა, და წინა დაიდებდეს და განიცდიდეს სულგრძელებათა ღმრთისათა:
- ვითარ-ძი ღმერთმან მე შემიყვარა და რაოდენნი პატივნი მომანიჭნა, და მე სიყვარული ღმრთისა დაუტევე და ესოდენსა სიბილწეთა შინა ვიყავ და ესოდენ ღმერთი სულგრძელ მექმნა, - და ტიროდეს მწარედ მსგავსად პეტრესა, და მივიდეს მოძღვრისა და განიწმიდოს აღსარებით თავი, და ეგრე მოიძულოს ცოდვა ვითარცა უყვარდა.
ხოლო ურგები სინანული ესე არს, რომელი ყო იუდა. რამეთუ სირცხვილისათვის მოიკლა თავი და არა გულითა შემუსრვილითა ვიდოდა სიმდაბლითა. და მეორე, მსგავსი ამისა, რაჟამს თქვას კაცმან:
- ღმერთი მოწყალე და სულგრძელ არს, ცოდვა ესე აღვასრულო და შემდგომად შევინანო.
იხილე, თუ სოფელსა ამას შინა თქვას მონამან ვინმე:
-პირველად შევსცოდო მეფესა ჩემსა და მერმე შევინანო და ვმსახურო?
არამედ დღითიდღე ჰმატებს სამსახურთა. უკეთუ საწუთოსა მეფისა არა განივლების გულთა კაცისათა, ვითარ იტყვი ამასა რამეთუ - ჯერეთ ცოდვა ესე აღვასრულო და შემდგომად შევინანო, რამეთუ ღმერთი მოწყალე არს და შემინდობსო.
სინანული არის კაცთ ცთომისაგან თავისი ნებითა ხელის აღება, მოძაგება და მოძულება, როგორც რომ დავითიც ღარადებს: "ცოდვა მოვიძულე და მოვიძაგე". და თავს გამოდებით ცდა და თავს გამოსაჯურებით დგომა კეთილობაზედა, რომ აღარც კი მოხედოს, როგორც რომ მართალთა აქვს ჩვეულება, რომ მოსაგონებელად ეძვინებათ, ართუ ისე საქმელათღა მოიგონონ და დატკბონ, რომელთაც რომ თვით თავადი არს ღმერთი სული ყოვლად წმიდაც ემოწმება: "რამეთუ არა მიხედნა ამაოებასა, არცა სიცბილსა ტყუოლისასა. და არის სინანული მრავალგვარად განფენილი და მოწლედ შესატკბობი და შესაყვარებელი. არის ღმრთის კაცთმოყვარებისაგან ხელიშ ეხებითაც სამოქმედო სინანული, და არის კაცთგონიერებისაგანაც განჩინებული და ტკბილად მიღებული და აღსრულებული. და არის სინანული ეკლესიის ხმისაგანაც ქადაგებული და ტკბილად შეწყნარებული და საყოველთაოდ დიდებული, ყოველთ სიტყვიერთაგან მოკვდავთა მიღებული და მისაღებელი. და არის სინანული ჟამად მიღებული და ჟამად დატევებული.
და აქვს ცოდვასაცა და სინანულსაცა მრავალი უცნაურება ადგილთაცა, ჟამითაცა, კაცთაგანცა და უეცრად შევარდნითაცა მოუნდომებლათა და უფიქრებლათაცა, როგორც რომ მრავალნი ბრძენნი და კაცნი მართალნი და წმიდანიც შევარდნენ და ცოდვასა შეეხეთქნენ. და ზოგნი კი აღდგნენ და აღემართნენ. და ზოგნი კი განიწირნენ და წარწმდენ. და იმათის საქმის დაფარულება ერთს ღმერთს ესაცნაურების და არა სხვათა ვისმე.
სინანულია მთავარი... სინანულს ითხოვს ღმერთი ცოდვის სანაცვლოდ, რადგან სინანულია ის საშუალება, რომლითაც შემცოდე ადამიანს უბრუნდება ღმერთთან ურთიერთობის მორალური უფლება და, როცა ერს არ აქვს საკმარისი სინანული, მაშინ კაცთმოყვარე ღმერთი, ისევ ჩვენდა სასიკეთოდ, გვიგზავნის ტკივილს, მწუხარებას, შიმშილს და სხვადასხვა სახის განსაცდელს და ამით გვიბათილებს ცოდვებს. ცოდვა მატერიაა, ის არ ქრება. ის უარყოფითი, ბოროტი ენერგიაა და მისი განეიტრალება მხოლოდ ცოდვის გამოტირებით ან ტანჯვითა და ტკივილებით არის შესაძლებელი.
სინანულზე ჩვენ გვისაუბრია და ვთქვით, რომ ადამიანი ვერასოდეს მისწვდება სრულიად იმას, თუ რა არის სინანული, მას ვერასოდეს განმარტავს სიტყვით. ამიტომაც იწოდება იგი წმიდა საიდუმლოდ. სინანულის თემა ამოუწურავია, რადგან სინანული ჩვენ უფალთან მიგვაახლებს. როგორ უნდა გამოთქვა სიტყვით ის, რაც ღმერთთან გაკავშირებს, რაც შენ გაცხოვნებს. სინანული არის გზა ცხონებისაკენ. ეს არს გზა, ეს არის გარკვეული გამოცდილება და არავითარ შემთხვევაში არ წარმოადგენს რაიმე თეორიას ან რაიმე კონცეფციას.
სინანული ძალზედ რთული და მტკივნეული პროცესია, რადგან ამ დროს ადამიანი სრულ მეტამორფოზას განიცდის. სინანული ასეც იწოდება. წმიდა მოციქულებამა სინანულს უწოდეს მეტანია. ბერძნული სიტყვა მეტანია სწორედ ამ მატემორფოზას ნიშნავს (ბერძ. მეტა "გადა", "გარდა" და ნოია "ცვლილება" გონებრივი, სულიერი ცვლილება), რაც მხოლოდ საკუთარი თავის იძულებით მიიღწევა, როგორც უფალი განმარტავს: "სასუფეველი ცათა - იიძულების, და რომელნი აიძულებენ, მათ მიიტაცონ იგი" (მათე 11, 12); "სასუფეველი ღმრთისა - ეხარების, და ყოველივე მისა მიმართ იიძულების" (ლუკა 16, 16). თავისთავად ცხადია, რომ ეს მტკივნეული პროცესია.
რამეთუ ვითარცა მტრისა უწყალოისა მირ ნაკრავნი ისარნი და სხვანი მახვილნი დაჰკოდენ და დააწყლულებენ ხორცთა კაცთასა, ეგრეთვე უდიდესად და უმძიმესად ცოდვანი მოსწყლავენ სულსა კაცთასა და დაჰკიდენ უწყალოდ; ვითარცა მკურნალნი და დასტაქარნი წყლულთა მათ წამალთა და ემპლასტროთა და სალბუნთა მიერ უმსწრაფლესად და უადვილეაად განჰკურნებს, სულსა შეცოდებულსა - გლოვანი, ტირილნი და სინანული მწუხარენი. და ვითარცა გვიან რა მოუნახონ მოყვანებად სნეულსა მკურნალი და მოწყლულსა მას - დასტაქარი, და გარდაექცეს სასიკვდინედ და მიახდეს სიკვდილი და არღარა ერგოს მის მიერ და უხმარ იქმნეს მოსვლა მკურნალისა და ცუდ წამალნი მისნი მისთვის, ეგრეთვე უჟამოთა და უდროოთა ჟამთა ურგებელ და ცუდ არს სულისათვის ცოდვათა სინანული. არამედ ჟამსა მარჯვესა და წესიერსა ხამს, რათა ყოს სინანული და გლოვა.
ჰე საყუარელნო, გევედრები და ვითხოვ თქუენგან, რაითა ვიღუაყოთ მოსწრაფედ სულთა ჩუენთა ცხორებისათვის, რაითა არა გუერქუას ჩუენ წერილი იგი, ვითარმედ: "კაცნი იგი ნინეველნი აღდგენ სასჯელსა ნათესავისა ამის ზედა და დასჯიდენ მათ" (მათე 12,41). რამეთუ შეინანეს ერთისა მის ქადაგებისაგან, რომელი-იგი ესმა მათ, და განიშორეს ყოველივე იგი ბოროტისა ჩუეულებაი მათგან და მიიწინეს იგინი თავსა სათნოებისასა. რამეთუ ვითარცა ესმა მათ, ვითარმედ ქალაქი მათი დაიქცევის, შეშინდეს და ძრწოდეს, და მოიქცეს ღმრთისა სინანულითა. ხოლო ჩუენ მარადის გუესმის ჯოჯოხეეთისათვის და საუკუნეთა მათთვის სატანჯველთა და არა მეშინის. მათ არაოდეს ესმინა სწავლაი წინასწარმეტყუელთაი, ხოლო ჩუენ მარადის ვიშუებთ თქუმულითა მათითა და ვიხარებთ ნიჭთა მიერ მადლისათა, რომელი გარდაემეტა ჩუენ ზედა ქრისტეს მოსლვითა
სადა უკუე იყოს შიში ღმრთისაი, არად ხამს დღეთა სიმრავლე და არცა ჟამთა სიგრძე, და სადა არა არს შიში ღმრთისაი, არად სარგებელ არს ჟამთა სიგრძე და არცაღა სიმრავლე დღეთაი. ვითარცა ჭურჭელი რაიმე დაგესლებული, დაღათუ მრავალგზის განჰრცხა წყლითა, გესლი იგი არავე განეყარის მისგან, ხოლო უკუეთუ შეიღო იგი ბრძმედსა ცეცხლისასა, მაშინ განათლდის და ბრწყინავნ იგი. ეგრეთვე სული დაგესლებული ცოდვითა, უკუეთუ განჰრცხე იგი უდებებითა, დაღათუ ყოველთა დღეთა აჩუენებდე სინანულსა, არად სარგებელ გეყოფის, ხოლო უკუეთუ შეჰლებო იგი ბრძმედსა შინა შიშისა ღმრთისასა, ყოველთაგან გესლთა უკეთურებისა მისისათა განწმიდნეს მცირედთა დღეთა და ბრწყინვიდეს და შუენიერებამან მისმან სხუანი მრავალნი სულნი განაბრწყინვნეს
სულსა მდაბალსა, რომელსა ეშინის ღმრთისა, ამას ვეტყვი: კაცსა განდგომილსა ათ დღე თანა აც სწავლასა ქუეშე ყოფაი და მისა შემდგომად, უკუეთუ არა აღვხადო, ჯერ-არს თქუენდა, რაითა მიბრალოთ. არა თუ თავსა ვიქებ ამით სიტყვითა, არამედ რომელი საქმე სხუათა დაუდებიეს. ნინეველნი იყუნეს უცებ, ვითარცა პირუტყუნი, და მძვინვარე, ვითარცა მხეცნი, უგუნურ და უცნობელ და უგულისხმო, და არა ესმინა სიტყუაი კაცისაგანმგებელისაი კეთილად განგებისათვის და არცა დადებულ იყო მათდა ესევითარი მცნებაი. და ვითარცა ესმა სიტყუაი იგი წინასწარმეტყველისაი, ვითარმედ: სამ დღე-ღა და ნინევი დაქცევად არს. ამათ ხოლო სამთა დღეთა შინა განაგდეს მათგან ბოროტის ჩუეულებაი იგი მათი. რამეთუ მეძავნი მათნი წმიდა იქმნეს და ამპარტავანნი დამდაბლდეს, მომხუეჭელნი და მტაცებელნი მოწყალე იქმნეს და უდებნი მოსწრაფე იქმნეს. არა ხოლო თუ ცოდვაი ერთი, გინა ორი, გინა სამი, ანუ თუ ოთხი განაგდეს მათგან დატევებითა მით ჩუეულებისა ბოროტისაითა, არამედ ყოველნი სიცბილნი მათნი დაუტევნეს (იონა 3,1-10). და ვინაი უწყით ესე, არამედ სიტყუისა მისგან წინასწარმეტყუელისა, რომელი უქადაგებდა, ვითარმედ: აღვიდა ხმაი უკეთურებისა მათისაი წინაშე ღმრთისა (იონა 1,2). ესევე წინასწარმეტყუელი კუალად იქცა, მანვე წამა და თქუა, ვითარმედ: იხილა ღმერთმან ყოველი კაცი მათგანი, განეშორა გზათაგან თვისთა ბოროტთა (იონა 3,10). რამეთუ არა თქუა მეძავთათვის ხოლო, გინა მტაცებელთა, არამედ ყოველთა გზათა მათგან ბოროტთა. და ვითარ უკუე განეშორნეს, ღმერთი მეცნიერ არს ამას. ესე ყვეს უგუნურთა და უცებთა და ამისთვის არა გურცხუენის და კდემულ ვართ. უკუეთუ უცებთა კაცთა სამ დღე დაუტევეს ბოროტისა იგი ჩუეულებაი და ჩუენ გრძელთა ამათ ჟამთა, რომელთა გვისწავიეს და მიწევნულ ვართ, ვერ შეუძლეთ ძლევად, არცაღა თუ ერთსა ჩუეულებათა ჩუენთაგანსა ბოროტსა, და ესე ნინეველნი მიწევნულ იყუნეს ყოველთა ბოროტისა საქმეთა, ვითარცა გუესმის წერილისაი, რამეთუ იტყვის, ვითარმედ: ხმაი ბოროტებისა მათისაი აღვიდა წინაშე ღმრთისა. ნუ ჰგონებ, თუ სხვისა რაისათვის იტყვის, არამედ სისრულესა ბოროტთა საქმეთა მათთასა